W przypadku odzieży, wśród czterech najczęściej wymienianych przez konsumentów sklepów, znalazły się dwie polskie marki: Reserved oraz House, natomiast wśród ?czołówki? bielizny - polski Atlantic. W przypadku obuwia najpopularniejszą marką okazuje się również polska marka CCC.
więcej...
|
|
|
"W związku z zakończeniem realizacji zleceń dotyczących źródeł dostaw produktów włókienniczych i urządzeń rafineryjnych w Europie Środkowo-Wschodniej i ich zatwierdzeniem, chciałbym wyrazić podziękowania dla zespołu PMR i całej firmy za udzielone nam wsparcie. [...]"
Analityk rozwoju rynków globalnych (jeden z pięciu największych koncernów naftowych na świecie)
|
|
|
 | |
Należymy do Stowarzyszenia Specjalistów Wywiadu Strategicznego i Konkurencyjnego (SCIP)
|
 |
|
|
Jesteśmy członkiem Europejskiego Stowarzyszenia Badaczy Rynku i Opinii ESOMAR.
|
|
|
|
 |
| Dlaczego wejść na ten rynek? |
-
Państwo kandydujące do UE
-
Rosnąca stabilizacja
-
Stały wzrost wskaźnika PKB
-
Niska stopa inflacji
-
Dobrze wykształcona i wykwalifikowana siła robocza
-
Korzystne położenie geograficzne i dobrze rozwinięta infrastruktura
-
Jedne z najniższych podatków w Europie - 10% podatek dochodowy zarówno od osób prawnych, jak i fizycznych
-
Rozluźnione wymagania prawne
-
Stosunkowo niskie koszty zatrudnienia
-
Redukcja składek na świadczenia społeczne od 2009
-
Wzrost wskaźnika inwestycji publicznych z 3% do 6% PKB
|
Środowisko gospodarczo-handlowe
W momencie odzyskania niepodległości we wrześniu 1991, Macedonia była najsłabiej rozwiniętą byłą republiką jugosłowiańską, odpowiedzialną za zaledwie 5% całkowitej produkcji dóbr i usług federacji. Brak wzrostu gospodarczego trwał aż do 1996; a potęgowały go sankcje nałożone przez ONZ oraz greckie embargo gospodarcze, będące konsekwencją sporu dotyczącego nazwy kraju - 'Macedonia' oraz macedońskiej flagi. W 1996 wskaźnik wzrostu zaczął się podnosić i tendencja ta utrzymywała się aż do 2001, kiedy to nastąpił gwałtowny spadek gospodarczy spowodowany niepokojami społecznymi wywołanymi przez albańskich rebeliantów. Jednak bliska relacja między Macedonią a Unią Europejską, a także mocne zaangażowanie rządu w implementację niezbędnych reform strukturalnych napędzały wzrost gospodarczy w ostatnich latach, czego efektem był średni wskaźnik wzrostu PKB w okresie 2004-2008 na poziomie 4,6% rocznie (w porównaniu do tylko 1,55% w latach 2000-2004).
Niestety kryzys gospodarczy w 2009 roku doprowadził do załamania tempa wzrostu gospodarczego, którego wskaźnik wyniósł zaledwie 0,9%. W roku 2010 osiągnął z kolei 1,2%. Prognozy na kolejne lata przewidują dynamiczniejszy wzrost gospodarczy. Któremu, pod względem produkcji, przyczynią się głównie przemysł i usługi, a pod względem wydatkowania - eksport oraz inwestycje.
Środowisko gospodarcze w Macedonii jest korzystne pod względem podatków, przy stosunkowo niskiej stopie podatkowej wynoszącej 10%. W porównaniu do innych krajów w regionie, napływ bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ) jest dość niski. Przy wskaźniku BIZ wynoszącym w 2005 zaledwie 39 euro na osobę, Macedonia znalazła się na ostatniej pozycji wśród państw Europy Środkowo-Wschodniej. Całkowita wartość skumulowana inwestycji do końca 2005 roku wynosiła nieco ponad 1 mld euro.
Wysoki poziom bezpośrednich inwestycji zagranicznych w ostatnich latach spowodował, że w 2006 osiągnęły one wartość około 350 mln euro, która w 2007 wzrosła do 500 mln euro, a w 2008 osiągnęła 418 mln euro. Jednakże na skutek kryzysu w 2009 roku, wartość BIZ spadła do 167 mln euro. Głównym źródłem tych inwestycji jest prywatyzacja przedsiębiorstw państwowych sprzedawanych na międzynarodowych przetargach, a także nieliczne inwestycje od podstaw.
Największe inwestycje zagraniczne w Macedonii ulokowane zostały w sektorze telekomunikacyjnym, energetycznym, przemyśle rafineryjnym, produkcji cementu, przemyśle stalowym oraz górnictwie. Wśród największych inwestorów można wymienić takie firmy, jak: Matav, Johnson Controls, EVN, Titan, Hellenic Petroleum i inne. Do sektorów uważanych za najbardziej atrakcyjne dla BIZ można zaliczyć: wyroby tekstylne i skórzane, obuwnictwo, uprawę warzyw i owoców, produkcję jagnięciny, przetwórstwo i pakowanie żywności, produkcję wina, tytoniu i papierosów, turystykę, wyroby ze stali i metalu, przemysł chemiczny i farmaceutyczny, montaż autobusów i samochodów, sprzęt elektryczny i silniki elektryczne, budownictwo, infrastrukturę, bankowość, telekomunikację i działalność usługową.
Stopa inflacji w Macedonii spadła z rekordowego poziomu 350% w 1993 roku do 2.3% w 2007. Niemniej jednak dynamiczny wzrost ekonomiczny przyniósł kolejną falę inflacji, która w roku 2007 osiągnęła poziom 2,3% a w 2008 8,3%. W 2009 roku miała miejsce deflacja - wskaźnik inflacji osiągną -0,8%. Prognozy na najbliższe lata, mówią o utrzymaniu się stopy inflacji na stosunkowo niskim poziomi - w okolicach 1,5%.
W opinii wielu ekspertów, bezrobocie stanowi największy problem macedońskiej gospodarki. Zgodnie ze standardami Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP), oficjalnie wskaźnik bezrobocia w Macedonii w 2010 roku wyniósł 31,7%.,. Z powodu obecności szarej strefy w macedońskiej gospodarce uważa się, iż w rzeczywistości proporcja ta jest nieco niższa, to znaczy, że oscyluje między 25% a 30%, co wciąż jednak stanowi bardzo wysoki poziom.
Wartość importu w euro w 2010 osiągnęła poziom 3,7 mld, podczas gdy wartość eksportu została odnotowana na poziomie 2,3 mld (co daje wzrost odpowiednio o 5,6% i 1,8%), ale także zaowocowało niekorzystnym dla Macedonii bilansem handlu zagranicznego.
Infrastruktura i środowisko technologiczne
System komunikacyjny w Macedonii składa się z sieci dróg o łącznej długości 13 736 km oraz z sieci linii kolejowych o długości ponad 699 km. System telekomunikacji stacjonarnej jest rozległy- ponad dwie trzecie linii telefonicznych znajduje się na obszarach miejskich, jednak większość wsi ma zapewniony dostęp do usług telefonicznych. W 2009 roku Macedonia posiadała 1,94 mln użytkowników telefonów komórkowych oraz 442 200 linii stacjonarnych. Użytkowanie internetu, według ostatnich sondaży, tylko około 35% mieszkańców Macedonii używa na co dzień internetu.
Środowisko społeczne
Liczba ludności Republiki Macedonii wynosi 2,07 mln mieszkańców. Obecna struktura etniczna kraju jest stabilna; większość stanowią rdzenni Macedończycy (64,18%), a najliczniejszą mniejszością są Albańczycy, stanowiący 25,17% populacji. Inne grupy etniczne to: Turcy, Romowie i Serbowie. Językiem urzędowym jest macedoński.
Macedoński system edukacyjny składa się z edukacji przedszkolnej, podstawowej, średniej i wyższej. Cztery uniwersytety państwowe to Skopijski Uniwersytet Świętego Cyryla i Metodego, Uniwersytet Świętego Klemensa z Ochrydy w Bitoli, Państwowy Uniwersytet w Tetovie oraz Uniwersytet im. Goce Delčeva w Sztipie. Ponadto w Macedonii działają liczne uniwersytety prywatne. Warto odnotować, że dzięki Agencji Stanów Zjednoczonych do spraw Rozwoju Międzynarodowego (USAID) i rozpoczętemu pod nazwą 'Macedonia Connects' projektowi, Macedonia stała się pierwszym na świecie państwem z usługą szerokopasmowych połączeń bezprzewodowych, co sprawiło, że, jak mówią dane Ministerstwa Edukacji i Nauk, aż 461 szkół w Macedonii ma dostęp do internetu.
Środowisko polityczne
Od 1945 do 1991 roku Macedonia była republiką Federacji Jugosłowiańskiej 8 września 1991, w wyniku referendum przeprowadzonego wśród mieszkańców, Macedonia została ogłoszona suwerennym i niezależnym państwem. Republika Macedonii jest demokracją parlamentarną, w której rolę wykonawczą sprawuje rząd, utworzony z koalicji partii zasiadających w jednoizbowym parlamencie. Macedonia posiada niezależną władzę sądowniczą z sądem konstytucyjnym na czele. Zgromadzenie składa się ze 120 deputowanych, wybieranych co cztery lata. Rola prezydenta państwa jest głównie reprezentacyjna, jako że rzeczywista władza spoczywa w rękach szefa rządu. Prezydent Macedonii wybierany jest na pięć lat, z prawem do dwukrotnej reelekcji. Obecnie urząd prezydenta sprawuje Gjorgje Ivanov.
Macedonia jest członkiem Światowej Organizacji Handlu (WTO) oraz Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE). Republika Macedonii jest kandydatem na członka NATO i struktur UE. Pod względem administracyjnym Macedonia podzielona jest na 8 regionów i 84 gminy.
Dane ogólne
Powierzchnia: 25 713 km²
Liczba ludności: 2,07 mln
Stolica: Skopje
Język: macedoński
Państwa ościenne: Serbia i Kosowo, Albania, Grecja, Bułgaria
Skład etniczny: Macedończycy (64,18%), Albańczycy (25,17%), Turcy (3,85%), Romowie (2,66%), Serbowie (178%) i inni.
Główne wskaźniki ekonomiczne
|
|
2007
|
2008
|
2009
|
2010
|
2011f
| |
PKB (EUR mld)
|
5.77
|
6.62
|
6.7
|
6.78
|
7.01
| |
Ludność (mln)
|
2.05
|
2.06
|
2.05
|
2.07
|
2.077
| |
PKB per capita (EUR)
|
2816
|
3212
|
3170
|
3216
|
3317
| |
PKB (w cenach stałych r-d-r %)
|
6.1
|
5.0
|
-0.9
|
1.2
|
3.5
| |
Eksport, wartości realne, r-d-r (%)
|
40.9
|
40
|
28.8
|
34.6
|
| |
Import, wartości realne, r-d-r (%)
|
60.6
|
66.1
|
52
|
56.3
|
| |
Inflacja CPI (średnio, r-d-r %)
|
2.3
|
8.3
|
-0.8
|
1.5
|
| |
Stopa referencyjna banku centralnego
|
9.9
|
9.8
|
9.3
|
8.2
|
| |
Wynagrodzenie miesięczne, nominalnie (EUR)
|
414
|
490
|
365
|
|
| |
Stopa bezrobocia (%)
|
34.9
|
33.0
|
32.2
|
31,7
|
| |
BIZ netto (EUR mld)
|
0.47
|
0.42
|
0.42
|
0.18
|
| |
BIZ % PKB
|
8.1
|
6.3
|
6.2
|
2.6
|
| |
Rezerwy walutowe (EUR mld)
|
1.52
|
1.52
|
1.59
|
1.59
|
| |
Kurs wymiany średni do USD
|
44.72
|
41.86
|
45.38
|
46.57
|
| |
Kurs wymiany średni do EUR
|
61.18
|
61.27
|
61.27
|
60.92
|
61.42
|
Ostatnia aktualizacja: I kwartał 2011
Przydatne informacje
Waluta: denar macedoński (MKD)
Strefa czasowa: CET, CEST
Kod telefoniczny: +389
Jeśli chcieliby Państwo dowiedzieć się więcej na temat możliwości wejścia na rynek macedoński, prosimy o bezpośredni kontakt: tel. (48 12) 292 22 50
faks (48 12) 292 22 99
e-mail: info@pmrconsulting.com
Rozwiązania biznesowe PMR w Macedonii
Usługi konsultingowe Macedonia
PMR Consulting specjalizuje się w usługach doradczych dla firm zainteresowanych inwestycjami w krajach Europy Środkowo-Wschodniej. Typowe projekty konsultingowe obejmują doradztwo strategiczne przy bezpośrednich inwestycjach zagranicznych, zarówno przy fuzjach i przejęciach, jak i przy inwestycjach typu greenfield. PMR Consulting specjalizuje się również w usługach badania otoczenia konkurencyjnego, poszukiwaniu partnerów biznesowych, dystrybutorów i potencjalnych dostawców.
Analiza rynku Macedonia
PMR Research to firma badawcza oferująca pełną gamę usług badawczych (badania ilościowe i jakościowe), a także usługi wyszukiwania informacji i przygotowywania analiz branżowych w krajach Europy Środkowo-Wschodniej. PMR Research realizuje badania konsumenckie (takie jak np. badania satysfakcji, segmentacja rynku, badania wizerunku marki, produktu i inne) i badania firm (business to business) oraz przygotowuje kompleksowe analizy branżowe.
Raporty rynkowe Macedonia
PMR Publications wydaje najwyższej jakości publikacje biznesowe na temat rynków Europy Środkowo-Wschodniej oraz innych atrakcyjnych pod względem inwestycyjnym rynków na świecie. Produkty PMR Publications to raporty analityczne, newsletter'y i serwisy internetowe dotyczące rynku budowlanego, rynku IT i telekomunikacyjnego, rynku farmaceutycznego i medycznego, rynku handlu detalicznego i rynku FMCG.
Projekty dla: Macedonia
Albania | Białoruś | Bułgaria | Bośnia i Hercegowina | Chorwacja | Czarnogóra | Czechy | Estonia | Litwa | Łotwa | Macedonia | Polska | Rosja | Rumunia | Serbia | Słowacja | Słowenia | Turcja | Ukraina | Węgry
|
|
